Slingeren tussen verbinding en autonomie

Ik kijk reikhalzend uit naar mijn volgende opleiding: 6 boeiende dagen in excellent gezelschap!

Deze opleiding (IPPRR) vertrekt van theorieën die handelen over partnerrelaties en relatietherapie en die onderzoeken hoe intimiteit en persoonlijke groei tussen partners bevorderd kan worden. David Schnarch, Terry Hargrave, Esther Perel, Jürg Willi en anderen passeren de revue.

rainyday.jpg

De opleiding legt een sterke focus op hoe paren kunnen leren omgaan met verschil, hoe intimiteit en identiteit samen kunnen gaan. Met aandacht voor de persoon achter de relatietherapeut en hoe die onder invloed van eigen ervaringen met de liefde meer aansluiting voelt bij bepaalde theorieën of overtuigingen in de wereld van de relatietherapie.

dag 1. Verbinding en autonomie als kompas voor de liefde (september ’19)

Gedurende deze dag staan we stil bij de liefde. Wat is de liefde? Wat begrijpen we intussen al van de liefde en dat kluwen van emoties? Wat is het dat partners en bij uitbreiding alle mensen (dus ook onszelf) verbindt? Theorie wordt afgewisseld met oefeningen die in relatietherapie gebruikt kunnen worden.

dag 2. Durven differentiëren (oktober ’19)

fuck.jpg

Deze dag gaan we in op hoe de intimiteit bij koppels kan verbeteren door te durven differen- tiëren. Hoe paren leren kijken naar de balans tussen enerzijds tegemoet komen aan de ander maar anderzijds toch trouw blijven aan zichzelf. Wat kan iemand op moeilijke momenten van de ander verwachten en waar begint hun eigen verantwoordelijkheid. We leren hoe paren in deze dans verstikt kunnen geraken en elkaar de hand kunnen reiken.

dag 3. Inoefenen van therapeutische interventies (november ’19)

Koppels raken soms verstrikt in negatieve relatiecirkels waarbij ze het contact met elkaar en het onderlinge vertrouwen verliezen. We leren deze relatiecirkels herkennen en doorbreken zodat er ruimte kan komen voor nieuwe verbindende dialogen. We onderzoeken op welke manier de één eigen angsten, die moeilijk te verdragen zijn, delegeert aan de ander en hoe dit persoonlijke groei en echte intimiteit van het paar in de weg staat. Zowel verbale als creatieve interventies komen aan bod.

dag 4. Intimiteit als beste glijmiddel (december ’19)

Het thema differentiatie en zelfregulatie wordt verder toegepast op seksuele problemen. Want precies op het terrein van seksualiteit is het belangrijk om het evenwicht te vinden tussen focussen op jezelf én verbinding maken met de ander. We krijgen meer zicht op libido-problemen en hoe we dit in relatietherapie kunnen bespreken.

dag 5. Recept voor goeie seks in langdurige relatie: verschilligheid! (januari ‘20)

dating.jpg

Als paren vele jaren samen zijn, zijn er verschillende fases die ze doorlopen en hindernissen van buitenaf en van binnenuit die ze het hoofd moeten bieden. We leren hoe paren telkens opnieuw kunnen stagneren of groeien en hoe het seksuele hierin een rol speelt.

dag 6. De persoon achter de relatietherapeut (februari ‘20)

Een dag lang staan we stil bij onze eigen ervaringen met de liefde. Wat deed ons geloven in de liefde? Waar en wanneer is ons geloof in de liefde veranderd ? Hoe beïnvloeden onze eigen ervaringen met de liefde ons werk als relatietherapeut en ons beeld van koppels?

Met lse Penne (°1972), klinisch psycholoog, seksuoloog, systeemtherapeut. Ze is erkend opleider en supervisor door de BVRGS. Naast het werk als opleider in het derde jaar in IPRR en in andere instituten (Ugent, KUL) is ze werkzaam in CGG Waas & Dender te Dendermonde. Ze praat en publiceert over het thema intimiteit en seksualiteit bij koppels.

Wil je kijken naar autonomie en verbinding in jouw relatie? welkom! Maak een afspraak.

De Interacties tussen de 4 Hechtingsstijlen

karinwagenaar.jpg

4 x 4 = 16

Mijn Nederlandse EFT-opleider Karin Wagenaar werkte in haar boek (Relaties, hoe doe je dat?) het geniale idee uit van de interactie tussen de 4 hechtingsstijlen in een simpele tabel.

Er zijn, geheugenopfrisser, 4 gehechtheidsstijlen (veilig - angstig - vermijdend - angstig vermijdend ). Die 4 gehechtheidsstijlen leiden in combinatie mét de 4 gehechtheidstijlen natuurlijk tot 16 verschillende interacties.

Als je je eigen gehechtheidsstijl én die van je partner wat kunt inschatten in jullie relatie, kan dat enorm verhelderend zijn. Je kunt dan in de tabel bekijken wat er wellicht tussen jullie gebeurt, en al helemaal als jullie in woelig vaarwater terecht komen (denk aan: zieke kinderen, een verbouwing, werkstress, financiele zorgen, een ontslag of een overlijden in de familie, een afgelaste vlucht, verloren huissleutels, … ).

Een verhelderende bril

Heb je geen idee wat jouw gehechtheidsstijl is? Eerst een belangrijke kanttekening. Het is geen diagnose! (en al helemaal niet iets om tijdens een ruzie naar je partners hoofd te slingeren). Het is wel een goed handvat om met meer inzicht en een verhelderende bril naar je eigen kwetsbaarheden en gevoeligheden te kunnen kijken.

Een ‘zelfrapportagetest’ kan helpen om je stijl te exploreren. Je vindt er online een aantal terug. Oa op de website van Levine en Heller, 2 auteurs die over gehechtheid schrijven: https://www.attachedthebook.com/wordpress/compatibility-quiz/ . Ook in hun boek vindt je een vragenlijst terug om je hechtingsstijl te ‘meten’.

En ook Wagenaar neemt in haar boek een vragenlijst op om je hechtingsstijl te onderzoeken in hoofdstuk 1.

in deze test krijg je zicht op je stijl in meerdere relaties: https://www.personalityassessor.com/attachment-styles/

Het helpt je wellicht om te weten dat hechtingsstijlen in essentie bepaald worden door 2 dimensies:

  • De mate waarin je op je gemak bent met intimiteit en nabijheid (of de mate waarin je die probeert te vermijden). -> Kan ik mezelf zijn?

  • je angst over de liefde en attentie van je partner en je bezorgdheid over de relatie (angst voor afwijzing en verlating) -> Ben je er voor mij (als ik je nodig heb)?

En, in tijden van nood er zijn maar enkele hechtingsstrategieën:

- angstig : ”Ik wil een reactie!”
 (de hyperactiverende strategie).

- vermijdend : ”Het laat mij koud!”
 (de de-activerende strategie)

- angstig-vermijdend : ”Blijf bij me - ga weg”

Het is geen wet van meden en perzen, die tabel, en er zijn uiteraard oneindig veel variaties op het thema autonomie-verbinding. Maar het zegt wel iets over de dynamieken en de conflicten tussen partners. Die zijn niet alleen voorspelbaar, gelukkig zijn ze ook veranderbaar. Niets zo praktisch als een goede theorie. Het geeft een denkraam om naar je relatie te kijken, hoe de combinatie in jouw relatie uitpakt. en voor heel veel koppels die vastzitten in negatieve patronen, is het erg herkenbaar. Die herkenbaarheid biedt troost. Uiteindelijk trekken paren mekaar mee in negatieve spiralen en zitten ze vast in duivelse dialogen, zoals Sue Johnson ze noemt.

Karin Wagenaar, Relaties, hoe doe je dat? blz 57

Karin Wagenaar, Relaties, hoe doe je dat? blz 57

De koppels waarvan beide partners allebei angstig en vermijdend zijn, zullen het hardste moeten werken om samen veilig te verbinden. Bij hen zal het extra focus, bewustzijn en energie vragen.

Belangrijk om te weten: ook 2 mensen die niet veilig gehecht zijn, kunnen tóch leren samenwerken en veilig verbinden. Ook als je nooit riemen gekregen hebt om mee te roeien in relaties en je beeld over een gezonde relatie danig vertekend is, kan je evolueren in de manier waarop je met relaties omgaat. Een veilige partnerrelatie is waarschijnlijk de sterkst mogelijke correctie op onveilige hechting in het leven. de hechte band met betrouwbare anderen is de context waarin we ons het best kunnen ontwikkelen.

Mijn collega Rika Ponnt verwoordt het als volgt:

Het is minder belangrijk onszelf of onze partner in een vakje te stoppen en op die manier vast te zetten en te definiëren, maar het is vooral belangrijk om te begrijpen wat er in een relatie op dat vlak speelt, hoe mensen elkaar triggeren in hun hechtingsgedrag, elkaar tegemoetkomen of net aanjagen. de sleutel is simpel en toch een blijvende uitdaging voor ons allemaal: altijd opnieuw afstemmen en communicatie, de bereidheid om de hechtingshandleiding van je partner te lezen, de bereidheid ook om die van jou te laten lezen en uiteraard ook zelf een beetje te kennen..

Telkens opnieuw herstellen

Kijk je graag met een procesbegeleider naar jullie dynamiek? Wil je graag leren hoe je de verbinding telkens opnieuw kan herstellen? kortom, wil je leren veilig verbinden? je bent welkom, ik kijk graag met jullie mee.. om, als een stip aan de horizon, meer en meer te bereiken wat er linksboven in de tabel staat, nl veilig x veilig = Harmonie, ruimte voor verschil, gelijkwaardigheid in de relatie, wisselende rollen van sterk en kwetsbaar zijn, intimiteit in de relatie.

Dit is de focus van EFT:

  • hoe jullie meer open voor elkaar kunnen zijn

  • hoe je meer veiligheid tussen jullie beiden kunt creeeren

  • hoe jullie elkaar meer kunnen gaan vertrouwen

  • hoe je elkaar kunt bereiken wanneer je elkaar nodig hebt

En vergis je niet: die veilige verbinding leidt net tot méér autonomie en meer onafhankelijkheid. hoe veiliger verbonden we zijn, des te onafhankelijker en meer verschillend kunnen we zijn. we noemen dat ‘effectieve afhankelijkehid’ . -> latere relaties kunnen ons zo een tweede kans bieden op veilige gehechtheid. John Bowlby, de geestelijke vader van de gehechtheidstheorie) noemde dat ‘earned security’.


Meer lezen?

Karin Wagenaar, Relaties, hoe doe je dat? Versterk je relatie met inzichten uit EFT. Van Duuren Psychologie, 2016

Rika Ponnet, Alleen met jou. De terugkeer van de romantische liefde. Lannoo 2018

Levine & Heller. Verbonden. Hechting en liefde. Boom, 2016

The School of Life: https://www.youtube.com/watch?v=OYoIVCHVwKI

Scheiden of Blijven?

Scheiden of blijven?

Ik help je bij het nemen van een goede beslissing.

Worstel je met een van de belangrijkste levenskeuzes die iemand kan maken? Scheiden of blijven? Je piekert ’s nachts in cirkeltjes en je krijgt de knoop maar niet doorgehakt? Op sommige dagen verander je zowat elk uur van gedachte?

Je bent welkom, ik kijk graag met je mee.

Vaak is het een lang proces van maanden of zelfs jaren waarin mensen wikken en wegen, twijfelen en weifelen.. Kortom: vastzitten in wat aanvoelt als een onmogelijke keuze... En als mensen kinderen hebben, ervaren ze een scheidingsbeslissing al helemaal als een loodzware keuze om te maken.

Mijn EFT supervisor Karin Wagenaar geeft in haar boek een aantal vragen mee om te reflecteren over die keuze: 'Misschien is het goed om bij jezelf te rade te gaan wat jullie bindt en wat voor energie je in de relatie wilt steken.

seashore.jpg

Wat zijn de goede dingen die je met elkaar nog steeds hebt?

Wat betekenen die voor je?

Welke hoop heb je voor de toekomst samen?

Waar zou je over vijf jaar willen zijn met je relatie?

Wat is niet meer haalbaar in jullie relatie?

Welke verliesposten heb je? Kun je je daarbij neerleggen, of voelt het alsof je dan een deel van jezelf verloochent?

Hoe eerlijk durf je tegen jezelf te zijn? ' Uittreksel van: Karin Wagenaar. 'Relaties, hoe doe je dat?’.

Je bent welkom met je verhaal, ik kijk graag met je mee in een langere, intensieve sessie: ik verhelder met jou je emoties en de bijhorende rollercoaster, zet samen met jou je gedachten op een rij, en help je om af te dalen naar de essentie, je hechtingsbehoeften. Ik geef je uiteraard geen advies, dit is een beslissing die alleen jij kunt nemen.

All knowledge is experience, everything else is just information.
— Albert Einstein

Misschien kies je om te blijven. En stel je vast dat dit een moeilijk periode is waar jullie als koppel door moeten. When the going gets tough, the tough get going. En wil je je connectie met je partner versterken, herstellen, verdiepen. Als relatietherapeut weet ik hoe je dat doet. Niets zo praktisch als een goede theorie.

Misschien verlaat je de dansvloer en kies je ervoor om te scheiden en om jezelf een kans te geven op een ander leven met méér verbinding. En wil je wél bewust scheiden, je emotionele integriteit te behouden. Dan bekijken we hoe je dat op een ‘goede' manier doet, met zorg en respect voor jezelf en je partner (en kinderen). Liefde is een werkwoord, scheiden is dat ook.

Ik kijk graag met je mee. Geloof me: het is hopeloos noch uitzichtloos. het belangrijkste ingrediënt? Mildheid. Veel van het leven gebeurt gewoon, en het is een illusie dat onze levens maakbaar zijn.

  • ik werk het liefst op deze manier:

  • we leggen een datum vast.

  • ik geef je een schrijfopdracht die verheldert waar je staat in je proces. je maakt tijd om die zorgvuldig te beantwoorden.

  • je laat me ook weten wat je graag uit het gesprek wil halen.

  • ik lees op voorhand zorgvuldig je antwoorden zodat ik me al wat kan oriënteren in je verhaal.

  • we werken ruim 90 minuten in mijn praktijk.

  • een week later blikken we per mail terug op de sessie en laat je me weten wat je er uit hebt gehaald.

De kostprijs is 150 euro (incl BTW).

Kun je na de sessie de knoop doorhakken? Misschien wel, wellicht niet. Zo’n beslissingen vragen bijna altijd heel wat bewustzijn, energie, geduld en tijd. Maar je staat wél een stap(je) verder in je proces.

Vaak moet je toch de vraag ‘doorleven’, vooral je het antwoord in jezelf hebt gevonden. Een goede procesbegeleider die reflecteert is daarin dan van onschatbare waarde. We bekijken dan ook welke stappen je eerst nog te zetten hebt alvorens je echt een beslissing kunt nemen.

ik ben ‘fan' van verbinding en duurzame (partner)relaties. Ik zal je huidige relatie dus eerder het voordeel van de twijfel geven en eerst kijken welke herstelmogelijkheden er nog zijn. Dat kan jou gerust stellen, zodat jij bij mij in alle veiligheid je twijfels, verdriet en angst en bezorgdheden op tafel kan leggen. Ik kijk zorgzaam met je mee. Ik hou ook uitdrukkelijk rekening met de belangen van je partner.

Ik ben zelf een volwassen echtscheidingskind, en dus ‘ervaringsdeskundige’: mijn ouders zijn gescheiden in 1986. Dat geeft me een grote affiniteit met het thema verbinden en scheiden. En natuurlijk heb ik in mijn eigen huwelijk ook de nodige hindernissen en moeilijkheden.

En uiteraard!: scheiden kan uiteindelijk een hele legitieme, authentieke en bewuste keuze zijn, ook daarin steun ik je.

Ik bundel het beste van de verschillende stromingen waarin ik opgeleid ben: Experiëntiële en emotiegerichte psychotherapie en de (contextuele) systeemtherapie. Met veel dank aan alle dappere cliënten die hun proces, hun ervaringen en hun relatie-verhaal met me deelden. Hun vertrouwen in mij is de grote rijkdom van mijn professionaliteit.

Schermafbeelding+2019-07-28+om+14.29.19.jpg

Meer lezen:

  • een klassieker die je helpt om antwoorden op je vragen te geven: Scheiden of blijven, een gids die je helpt bij het nemen van de juiste beslissing. Mira Kirshenbaum, Archipel.

  • voor mensen die beslissen te blijven: Rika Ponnet, Alleen met jou, De terugkeer van de romantische liefde, Lannoo.

  • voor mensen die beslissen te scheiden en dat op een goede, bewuste manier willen doen: Gelukkig gescheiden, Emotionele en juridische wegwijzer, Kaat Schaubroeck, Manteau.


    Tot slot een gedicht als uitsmijter, een variant op Rilke,

    Ongestoorde ontwikkeling


    Naar Rainer Maria Rilke

Thomas More & het EFT proces als een reis

Op 22 maart en 4 april 2019 gaf ik 2 dagen les over relaties en gehechtheid voor de 12 studenten van het postgraduaat systeemcounseling, Thomas More, ism het IPRR.

Dat was boeiend en uitdagend om te doen, en een goede reden voor mij om nog eens een aantal zaken en theoretische beginselen heel grondig door te nemen.

EFT is een dankbaar denkkader, want erg herkenbaar en invoelbaar en door het optimisme en de focus op herstelkansen een hoopvol paradigma. EFT-lectuur is voor mij bijna als poëzie, ik vind het soms zo schoon dat het mij ontroert.

In de krokusvakantie heb ik me nog eens vastgebeten in de literatuur over gehechtheid. Stapels boeken op de keukentafel, in het goede gezelschap van John Bowlby.

In het boek ‘Veilig verbinden, Emotionally Focused Therapy’ van Sue Johnson kwam ik dit prachtige stukje tegen over het EFT proces:

Het EFT proces is een reis:

  • van vervreemding naar emotionele betrokkenheid

  • van behoedzaamheid, zelfverdediging en zelfbescherming naar openheid en het durven nemen van risico’s

  • van passieve machteloosheid in de meedogenloze dans van de relatie naar een besef dat men in staat is die dans actief vorm te geven

  • van het vertwijfeld beschuldigen van de ander naar een besef dat elke partner het de ander moeilijk maakt om responsief en zorgzaam te zijn

  • van een focus op de fouten van de ander naar de ontdekking van de eigen angsten en verlangens

  • maar bovenal, van isolement naar verbondenheid.

Voor de meeste paren is dit geen gemakkelijke reis, zelfs niet onder de leiding van een doorgewinterde therapeut. Willen jullie nieuwe danspassen leren om een nieuw patroon te dansen? een patroon van veilige verbondenheid?

Welkom! Maak een afspraak .

gepost door Jasmien

trilogie.jpg

over Natuurlijke selectie en Liefde

Dear Charles, mijn Historische Held, 

Darwin.png

12 februari 2019, Happy Birthday! 

In 2000-2001 bracht ik zowat een jaar door in uw excellent gezelschap, dankzij de begeesterende lessen Wijsgerige Antropologie van Johan Braeckman. Een jaar lang bedolven onder uw boeken, boeken over uw boeken, uw kattebelletjes, uw correspondentie met duizenden brieven, uw ideeën over eendenmossels, uw autobiografie, uw verslag over oa uw zeeziekte op de Beagle. Ondergedompeld in uw wetenschappelijke zoektocht. 

Je schreef over natuurlijke selectie… en ook over koetjes en kalfjes en familieaangelegenheden. Lezers krijgen na een tijd het gevoel u goed te kennen. Sta me toe dat ik u vanaf nu tutoyeer. 

Mijn eindverhandeling leverde ik netjes af op de Blandijnberg, eind juni ‘01. Mijn samenzijn met jou in Gent bleek evenwel een levensvormende ervaring zonder weerga. 

Als EFT relatietherapeuten zijn we wereldwijd de pleitbezorgers van een sterke emotionele connectie tussen partners. Jouw boeken staan achter mij in mijn boekenkast, als een symbolische ruggesteun. Als ik werk samen met koppels aan veilige verbinding, leun ik op jou. 
Want. Hechting, de pijler van EFT, is een aangeboren, motiverende kracht. Zo weten we, mede dank zij jou. We zijn als mens ‘wired for connection’. Graag zien en graag gezien worden maakt deel uit van ons genetisch programma. Het is de sterkste drijfveer in ons bestaan. Of zoals Sue Johnson schrijft: “...het dicht bij je houden van dierbaren is een schitterende overlevingstechniek die door de evolutie en door natuurlijke selectie is ingeslepen”. 

Van dat wezenlijke inzicht ben jij, als geestelijke vader van de evolutietheorie, mee de sterkhouder. 

Je was ook een aimabel man, geen beeldenstormende rebel, maar integendeel een minzame mens, die zijn vrouw Emma en kinderen intens liefhad. Je moeder stierf toen je 8 jaar was, je hebt haar ongetwijfeld diep gemist. Je oudste dochter Annie stierf toen ze 10 was. Je was er kapot van. Je was vaak ziek. John Bowlby, mijn andere Held, schreef later in een biografie over jou dat die ingrijpende verlieservaringen jouw ziekzijn wellicht hebben beïnvloed.

Het is de grote verdienste van Bowlby en Johnson dat we nu een ijzersterke plattegrond hebben in het landschap van de Liefde. Maar in de allereerste plaats ben ik schatplichtig aan u. 

Sincerely yours, 

Hoogachtend, dankbaar en hartelijk, 
Jasmien

Boeken (en zo).

Liefde in verhouding – Een nieuw perspectief op trouw en ontrouw

Voor het tijdschrift Systeemtherapie (www.tijdschriftsysteemtherapie.nl) scheef ik deze zomer een recensie van het nieuwste boek van Esther Perel. De Belgisch-Amerikaanse relatietherapeut die wereldwijd furore maakt met haar discours over ontrouw.

Het tijdschrift viel vorige week vrijdag in mijn brievenbus. Blij met het eindresultaat - na wat zomers schrijfwerk en een fijne correspondentie met de eindredacteurs. Ik volgde enkele masterclasses en workshops bij Perel (de School voor Relatietherapie werkt nauw samen met Perel en nodigt haar regelmatig uit). Haar stem is een grote meerwaarde voor mijn praktijkwerk. Als het over de liefde gaat hebben we sterke stemmen nodig. Want de liefde is veel te belangrijk om aan clichés en simplismen over te laten. Voor het eerst in de geschiedenis proberen we immers geborgenheid en avontuur te verenigen in het huwelijk.

  • Wil je kijken naar trouw en ontrouw in je relatie?

  • Had je een affaire en wil je bekijken of en hoe jullie dit als koppel kunnen herstellen?

  • Werd/ben je verliefd en zet het je relatie onder druk?

  • Ik kijk graag met jullie mee.

De volledige recensie lees je hier:

Liefde in verhouding Een nieuw perspectief op trouw en ontrouw

Esther Perel (2018).

Amsterdam: A.W. Bruna Uitgevers B.V.: Nederlandstalig. 352 pp., € 20,-. ISBN 9789400509092.

Schermafbeelding 2018-12-06 om 22.22.16.png

Kan een psychotherapeute ook rocksterallures hebben? Als je Esther Perel heet, in New York woont en de wereld rondreist om over liefde, lust en ontrouw te praten, wel. In 2015 kreeg ze een theaterzaal gevuld in Antwerpen voor de School voor Relatietherapie. Zoals ze over het podium danste met haar headset en sprak over seksualiteit en erotiek, had ze de vierhonderd therapeuten in de zaal in haar elegante broekzak. Ze jongleert met existentiële paradoxen en het publiek hangt aan haar gestifte lippen.

Oorspronkelijk is ze opgeleid in de psychodynamische psychotherapie. Ze werkte vele jaren samen met Salvador Minuchin (de geestelijk vader van structurele gezinstherapie). Systeemtheorie noemt ze haar bakermat. Haar eerste boek schreef ze naar aanleiding van de Clinton-Lewinski affaire en was een internationale bestseller in 2007. Het droeg de sublieme titel Mating in captivity (naar een gedicht van D.H. Lawrence). Ondertussen is haar tweede boek uit: The state of affairs of in het Nederlands: Liefde in verhouding. Op de cover van het boek legt een zwart luciferdoosje uit waar het boek over gaat. Twee lucifers in het open doosje, eentje erbuiten. Een vurig beeld met blauwe zwavel tegen een helrode achtergrond. De afstand tussen de twee lucifers in het doosje is groot. De ene lucifer wendt zich af en zoekt schuin contact met de derde lucifer buiten het doosje. Ziedaar, de driehoek met zijn drie hoofdrolspelers.

Perel is een Belgische vrouw die opgroeide als dochter van een naaister in Hoboken, als kind van twee Joods-Poolse holocaustoverlevers. Haar ouders hadden een kledingzaak in de Antwerpse Abdijstraat. In interviews vertelt ze soms openhartig over die wortels en hoe die haar ideeën hebben beïnvloed. Ze benadrukt dat haar ouders na de kampen resoluut voor het leven kozen, voor speelse vitaliteit. Ondanks dat ze bedrogen waren, weliswaar niet door elkaar, maar wel door de mensheid. Erotiek en levendigheid als een tegengif tegen de dood.

Heel wat mensen kennen haar al van haar twee TED-talks over seks en affaires, die online nog steeds veel bekeken worden. Ze is niet alleen therapeut, maar ook schrijver, trainer en spreker. Ook zij is een dwerg op de schouders van reuzen (o.a. Stephen Mitchell, Adam Philips, Gina Ogden, Jack Morin enz.) maar dan wel een dwerg met sexappeal. Ze slaagt er heel verdienstelijk in om het debat een stem (met Frans accent) te geven, een begeesterend en ontschuldigend discours neer te zetten. Haar verhaal slaat wereldwijd aan en brengt een gesprek op gang over het huwelijk en monogamie, over de balans tussen veiligheid en vrijheid, tussen stabiliteit en avontuur. Over ontrouw als een ontdekkingstocht naar het Zelf.

Ze herhaalt zichzelf in haar nieuwste boek, het leidmotief uit haar TED-talks komt terug. Maar zelfs dat stoort weinig, omdat het de consistentie en coherentie van haar denkkader enkel strakker aantrekt. In dit tweede veelgeprezen boek diept ze op een heel verfrissende en inspirerende wijze het tiende hoofdstuk uit haar eerste boek uit. Liefde in verhouding is opgebouwd als een vierluik: Voorbereiding, De gevolgen, Betekenissen en motieven en Voor altijd. Ze schrijft over affaires, niet omdat ze daar per se voorstander van is. Wel omdat die ons veel vertellen over liefdesrelaties. Ze gebruikt ontrouw als toegang tot het complexe landschap van relaties in de eenentwintigste eeuw; en geeft daarmee een unieke inkijk in de spelonken van het menselijk hart.

Perel schetst ook een verhelderende sociologische benadering van de geschiedenis van het huwelijk aan de hand van drie generaties vrouwen: Maria als vrouw uit de jaren vijftig, Silvia als babyboomer en haar tweeling Zac en Michelle, typische millenials. Voor Maria was het huwelijk voornamelijk een economisch instituut met weinig uitstapmogelijkheden. Silvia kon al haar eigen leven en dus ook de liefde in eigen hand nemen, dankzij feminisme, anticonceptie en abortus. Voor Zac en Michelle brengt het huwelijk dan weer verwachtingen met zich mee die zijn gegroeid tot epische proporties. Anno 2018 trouwen jonge mensen pas nadat ze alle andere belangrijke levenstaken hebben geregeld, in plaats van hoe het vroeger was voor onze grootouders: het huwelijk als een springplank naar volwassenheid en ouderschap. Voor het eerst in de geschiedenis proberen we geborgenheid en avontuur te verenigen in het huwelijk. Bovendien leven we twee keer zo lang. Een huzarenstuk?

Perel.jpg

Al lezend wordt de lezer uitgedaagd zijn eigen denkbeelden over monogamie, seks en verraad kritisch te onderzoeken en tegen het licht te houden, en niet te blijven hangen in uitgewoonde ideeën en clichébeelden. Perel laat alle diepmenselijke emoties de revue passeren: een duizelingwekkende caleidoscoop van intense gewaarwordingen. Jaloezie, wraak, schaamte, angst, vergelding, hartstocht, macht, met toch steeds een ondertoon van mededogen en mildheid voor alle betrokkenen.

Zelf vind ik het allerlaatste deel misschien wel het boeiendste: ‘Wat kan een huwelijk leren van ontrouw?’ Kunnen we als koppel de affaire gewoon overslaan, ons de pijn van het verraad besparen en meteen de winst uit de crisis halen, de erotische vitaliteit in onze verbintenis injecteren? Posttraumatische groei zonder trauma? Volgens Perel kunnen we onze relatie onmogelijk affaire-proof maken, en al helemaal niet met controle en veiligheidsmaatregelen. Transgressie (denk aan een overschrijding of een overtreding) wordt daardoor net nog aanlokkelijker. Zelfs in open relaties met duidelijke afspraken, zo benadrukt ze, is er ontrouw. Mensen laten zich overal ter wereld steeds opnieuw verleiden door het verbodene. Als we afspreken dat enkel tongzoenen met een derde niet kan, dan zal net die kus voortaan de ultieme verlokking belichamen, met grensoverschrijding als drijfveer. De kracht van het verbodene is een deel van wie we zijn, van onze condition humaine. We moeten eerder leren leven met de onzekerheden. Ze moedigt koppels aan om hier open, emotioneel riskante gesprekken over te voeren, die nieuwsgierig maken naar elkaar. Spelen met rondzwervende verlangens en de energie van die verlangens terugvoeren naar de partnerrelatie. De verleiding van het verbodene niet negeren, maar de kracht ervan temperen door het uit te nodigen in de relatie. Bovenal moedigt ze geliefden aan om het gesprek over al deze complexe zaken aan te gaan, het erover te hebben, en niet te wachten tot het onheil geschied is en de crisis ons daar toe dwingt.

Dit bijzondere boek brengt literatuur die een beetje schuurt, knaagt aan de randen van onze normen en waarden. Het zet onze vanzelfsprekende overtuigingen wat op losse schroeven en daagt ons uit om platitudes te overstijgen. De realiteit is gelaagder en ingewikkelder dan we spontaan denken. In het boek vindt de lezer ook meer dan genoeg troost door herkenbaarheid: die slingert als een rode draad doorheen de hoofdstukken.

Perel biedt leesvoer voor koppels, bedriegers en bedrogenen, maar ook voor relatietherapeuten. Ze biedt kapstokken en bruikbare concepten om mee aan de slag te gaan met paren, maar werkt geen omlijnde methode uit, laat staan een protocol. Ze schetst eerder een benadering. Toch heb ik er veel aan als relatietherapeut in de sessies met koppels. Een interview uit The Guardian beëindigt ze als volgt: ‘I absolutely don’t think I’m for everyone.’ Ook dit boek, haar stijl en haar ideeën zijn niet bruikbaar voor iedereen. Desalniettemin is het verrijkend om eens door een hele andere bril te kijken.

Dat Perel geen kleur bekent doorheen haar boek, of toch niet echt, werkt ook als een soort van cliffhanger. De lezer wacht onbewust ongeduldig op de ontknoping. Er volgen echter helemaal geen sterke confidenties zoals bijvoorbeeld de nochtans door haar geprezen Beyoncé in haar zesde album 'Lemonade' wel deed. Ik betrap mezelf erop al lezend uit te kijken naar een ontboezeming. Op welke manier verhoudt ze zich persoonlijk tot het thema? Wat vindt ze er van, als ze haar morele neutraliteit even opschort en vanuit haar eigen menselijke weerloosheid en verlaatbaarheid spreekt? Die ontboezeming blijft uit, en dat werkt voor mij als een spanningsboog: ik wacht op een clou of ontknoping die er niet komt.

In het beste geval zet dit werk aan tot autonomie van denken van de lezer, bijvoorbeeld door te beseffen dat alles van waarde weerloos is, dat exclusiviteit een eigenschap is van alles wat waardevol is en dat we allemaal een diepgeworteld verlangen hebben om voor die ene persoon de allerbelangrijkste te zijn. In het slechtste geval kan dit boek beschouwd worden als een geraffineerde vrijbrief voor wie zichzelf wil bedienen?

Kleur bekennen is wat uitgerekend de filosoof die op de cover van haar boek geciteerd wordt, wel doet, zij het met milde ironie. Alain de Botton (2012) noemt een huwelijk een kooi, maar ook een mirakel van beschaving en vriendelijkheid waar we allebei elke dag dankbaar voor mogen zijn.

Jasmien Peeters is filosoof, contextueel systeemtherapeut en (EFT) relatietherapeut. Ze werkt voor Duet relatiebemiddeling en in haar eigen praktijk. E-mail: jasmien@focus-op-verbinding.be .

Literatuur Botton, A.de (2012). How to think more about sex. London: Pan Macmillan.

gepost door Jasmien

Alleen met jou

Geloof en Hoop in de Liefde

Alleenmetjoufoto.jpg

Slechts af en toe verschijnt er een boek over relaties en liefde dat werkelijk vernieuwt, heruitvindt, ontroert. Mijn Duet-collega Rika Ponnet heeft zo’n verfrissend boek geschreven. Voor de fans van ‘Blijf bij mij’ is er veel herkenbaar en slingert de rode draad helder en herkenbaar verder. 

'Alleen met jou' borduurt weliswaar verder op haar bestseller ‘Blijf bij mij’ en de hechtingstheorie van Britse psychiater Bowlby  maar Ponnet doet dat op zo’n manier dat het een intellectueel en emotioneel genot is om haar betoog en verhalen te lezen. 

Ze kent de hechtingstheorie (als plattegrond in het landschap van de liefde) door en door, en weet deze als geen ander tot leven te brengen. Met een unieke & bezielde bril kijkt ze mild naar de Liefde. 

De liefde laat zich weten, voelen en gewaarworden. Dat doen we met ons hoofd, ons hart, en ons buikgevoel. 

Onze diepste verlangens

Een pleidooi voor de liefde, een eerbetoon aan de mens die gemaakt is om zich te verbinden, elke keer opnieuw. Onze genetische bagage spoort ons aan om te beminnen. Dat maakt ons weerloos maar we hebben geen andere keuze dan onze diepste verlangens als belangrijkste leidraad te nemen.  

‘Alleen met jou’ is wat milder dan haar eerste 2 boeken, doorleefder ook. Ponnet reikt ook een wonderlijk vocabularium aan: primarkdaten, liefdesnomaden, grijzigheden, gevoelsecho’s, verlangpaniek, liefdesacht (naar de lemniscaat van S. Woolley).. 

Het vraagt wel wat focus van de lezer om het intellectuele en emotionele proces van de auteur van de afgelopen 6 jaar (sinds ‘Blijf bij mij’) bij te benen. maar de beloning is groot. Een prachtig boek dat me diep geraakt heeft. Het geeft hoop en troost. 

Las je het boek en heb je vragen over je (verlangen naar een) relatie? ik kijk graag met je mee.

meer lezen: Alleen met jou, De terugkeer van de romantische liefde, Rika Ponnet.

gepost door Jasmien

EFT Plus met Yolanda

Yolanda von Hockauf, een Candese EFT therapeute met Nederlandse wortels, komt in september weer naar Oisterwijk, NL. Op 14 en 15 september volg ik voor de 2e keer een tweedaagse intensieve training bij haar.  Ik kijk er reikhalzend naar uit. 

Yolanda is een collega van Sue Johnson van het eerste uur, sinds de jaren ‘80. Ze ademt EFT en heeft me het model nog beter doen begrijpen en ervaren. Vorig jaar, 2017, ging de fantastische verdiepingstraining over emotioneel attunement en 'selfcompassion'..  Die EFT Plus van 2017 is me een heel jaar bijgebleven, dicht bij mijn hart. 

Dit jaar gaat het over: "Pursuing and Withdrawing: Our Couples and Us”. De achtervolgende partner zoekt of vecht voor emotionele nabijheid, terwijl de partner die zich terugtrekt veelal probeert te vermijden overweldigd te worden door een gevoel van falen of de vrees geen liefde waard te zijn.

De focus ligt ook dit jaar op de therapeut: Helping you to grow and expand in your self-awareness and ability to be more present with yourself and your couples.   Opgebouwd door een afwisseling van theorie, oefeningen en rollenspellen. Daarnaast is er veel ruimte voor reflectie en emotionele verkenning. Inzichten zijn waardevol, maar het model zélf gewaarworden heeft uiteraard veel meer impact.  Dat is niet alleen zo voor cliënten tijdens de sessies, maar uiteraard ook voor de therapeuten die het model gebruiken.

Yolanda dompelt een dozijn ervaren EFT therapeuten elke keer weer onder in een warm bad van warmte en ‘kindness ’. Ik heb er veel aan als mens en als partner. Ik kan het op mijn beurt doorgeven aan de cliënten en koppels waar ik mee werk. 

Verken je graag de achtervolger en de terugtrekker in je relatie en/of in jezelf? Wil je kijken hoe attunement en responsiviteit  de hechting tussen jullie kan herstellen en versterken?  Herken je dit? : 

De terugtrekker voelt zich vaak

Yolanda vH rechtsboven.. en ik een trede lager. 

Yolanda vH rechtsboven.. en ik een trede lager. 

  • afgewezen
  • inadequaat
  • overweldigd
  • gevoelloos, verdoofd, bevroren
  • niet bemind, niet begeerd
  • veroordeeld, bekritiseerd

De achtervolger voelt zich vaak

  • gekwetst
  • alleen, in de steek gelaten
  • niet gewenst
  • onzichtbaar, je ziet me niet
  • geïsoleerd
  • onbelangrijk
  • wanhopiguit contact
  • verloren, verlaten

Spiraal van achtervolgen en terugtrekken

Koppelen belanden dan vanuit deze emoties heel vaak in vicieuze cirkels, een droevige dans die in wezen een strijd om verbinding is . Soms een wilde, soms een milde rondedans. Een partner is de eisende partij en protesteert met verwijten en kritiek heftig tegen het gebrek aan verbondenheid. De ander trekt zich meer en meer terug en houdt de deur stevig op slot door te zwijgen of harder te werken, meer te sporten, op zolder te klussen... Vele variaties op een universeel thema. Herken je dit? Welkom. ik kijk graag mee hoe jullie kunnen vertragen en de spiraal van achtervolgen en terugtrekken kunnen stoppen.  Sleutelwoorden in deze therapie zijn hechting, circulariteit en emotionele ervaring. Leer hoe je spanningen en oplopende emoties vermindert. Zodat er begrip en respect voor elkaar groeit en je echt samen verder kan. EFT heeft zich de afgelopen twintig jaar wereldwijd bewezen, het is een hoogstaand therapie-model voor koppels.

Bowlby, de Britse psychiater die de theorie van de gehechtheid bedacht,  ging er al vanuit dat ieder naargelang de relatie en de omstandigheden/de situatie verschillende hechtingsstijlen kan inzetten. de hechtingsgeshidenis speelt een rol, en ook de interactie tussen 2 personen. In mijn relatie met mijn man ben ik veelal de aanklampende achtervolger. In relaties met vrienden en collega's veel meer de vermijdende terugtrekker. En in moeilijke of hele intense sessie met cliënten herken ik in mezelf de beiden. Soms ben ik te aanklampend in een sessie, soms ga ik  in een shut down modus.. 

Kijk je graag naar de hechtingsstrijd in je relatie? je bent welkom: 

Als uitsmijter nog de foto van vorig jaar op de trappen van het hotel, met dank aan collega / fotograaf Wilbert Kok

Meer info: www.eftnetwerk.nl/nl/verdiepingstraining-eft-plus-in-oisterwijk

gepost door Jasmien 

Ontmoeting met Sue Johnson

In levende lijve

Als relatietherapeut droomde ik er al een paar jaar van om Sue Johnson ooit in levende lijve te kunnen ontmoeten. Sue is een Canadese psychologe en wereldwijd het inspirerende boegbeeld van EFT. In april 2018 gaf ze een Masterclass in Utrecht, waar ik haar enthousiasme en begeestering aan den lijve heb mogen ervaren. En eindelijk had ik de eer om haar te horen vertellen over hechting en emoties. 

In 2017 overwoog ik al eens een reis naar San Diego voor de EFT Summit, maar de jetlag en de prijs van het vliegtuigticket hielden me tegen.. Stichting EFT Nederland organiseerde dit jaar gelukkig het grote EFT-congres 'Embracing differences: attachment in times of uncertainty' in de Jaarbeurs van Utrecht. Geen jetlag en een goedkoop treinticket! 

Attunement en empathie

In haar workshop 'Learning to work with difficult couples; bendrukte ze hoe belangrijk attunement en empathie zijn in een sessie:

Deciphering the language of love is now possible with the recent scientific insights. Attachment science is helping couples master communication and connection, and getting through conflict. Many couples struggle when partners distance themselves emotionally from each other. Emotionally focused therapy helps people bridge these gaps and communicate their needs and feelings. EFT gives people the skills to sculpt and keep love, even if partners are very different. Safe connection and a secure base is key to overcome these differences. The science of attachment gives us a guide to relationship repair and stability.

Hechting herstellen 

Mijn verwachtingen werden ruimschoots ingelost. Ze is een van de meest begeesterende sprekers die ik ooit aan het woord heb gehoord. Haar EFT plattegrond leerde me enkele jaren geleden al hoe ik als relatietherapeut de hechting kan herstellen tussen 2 partners. Immers, als de band is hersteld, dan kunnen stellen zelf hun problemen oplossen. EFT is ijzersterk voor de Liefde

An Ubben en ik in Utrecht

An Ubben en ik in Utrecht

Mijn EFT collega An Ubben (rechts) maakte een foto/selfie van ons tijdens de masterclass met Sue op vrijdagavond. Op de achtergrond, in het rode hartje, zie je Sue (de rode balk beschermt de privacy van het koppel op de video).  

Hechten

Wil je ook weten hoe jij en je partner zich opnieuw, en anders, aan elkaar kunnen hechten? Je bent welkom voor een kennismakingsgesprek. Of zoals mijn supervisor Karin Wagenaar het beschrijft: Ik help mensen bewegen, partners het vertrouwen geven dat ze naar elkaar toe kunnen en mogen bewegen, en zo hun verbinding herstellen. 

Lessen in liefde

Meer lezen over Sue? Mijn Duet-collega Rika Ponnet viel in 2014 met haar gat in de boter en vloog voor Feeling naar Ottawa en sprak er met Sue. ze schreef er een prachtig artikel over: In gesprek met Sue Johnson , Lessen in liefde. 

Ik denk aan Sue en haar kijk op de liefde. En ik besef dat zij, noch Bowlby, de magie uit de liefde hebben gehaald, maar ze juist hebben toegevoegd. Ze hebben de kaart gevonden die ons kan helpen in onze menselijke zoektocht naar liefde en verbon-denheid, in het vinden van wat niet minder is dan de graal. De tocht moeten we zelf maken. 
— Rika Ponnet

Gepost door Jasmien